Centrum Badań Naukowych Epidemiologii i Prac Badawczo - Rozwojowych

Unikalny na skalę światową system organizacji walki z rakiem, opracowany przez profesora Tadeusza Koszarowskiego, zakładał istotną rolę epidemiologii w kompleksowych działaniach mających na celu zwalczanie chorób nowotworowych. Koncepcja Pana Profesora zaowocowała w 1953 roku powstaniem pierwszych rejestrów nowotworowych w Warszawie, Krakowie i Gliwicach.

Na początku lat 80. XX wieku gromadzone były pierwsze dane epidemiologiczne dotyczące zagrożenia nowotworami złośliwymi u mieszkańców województwa świętokrzyskiego. W przyszłości miały się stać „kamieniem węgielnym" dla Świętokrzyskiego Rejestru Nowotworów, który został powołany do życia w 1988 roku.

Dzięki systematycznemu gromadzeniu danych w Rejestrze możliwym stało się planowanie budowy Świętokrzyskiego Centrum Onkologii. Dane epidemiologiczne pochodzące z Zakładu Epidemiologii i Walki z Rakiem pozwalają aktywnie i racjonalnie kreować rozwój Świętokrzyskiego Centrum Onkologii.

Działalność Zakładu Epidemiologii i Walki z Rakiem opiera się na wykorzystywaniu informacji pochodzących ze Świętokrzyskiego Biura Rejestracji Nowotworów wchodzącego w skład Zakładu. Świętokrzyskie Biuro Rejestracji Nowotworów zajmuje się gromadzeniem informacji o pacjentach zamieszkałych na terenie województwa świętokrzyskiego chorych na nowotwory złośliwe. Gromadzone dane są identyfikowane w oparciu o Kartę Zgłoszenia Nowotworu Złośliwego (MZ/N1-a). Wszystkie placówki ochrony zdrowia w województwie świętokrzyskim mają obowiązek zgłaszania do Świętokrzyskiego Biura Rejestracji Nowotworów każdego przypadku zachorowania na nowotwór złośliwy.

Zakład Epidemiologii i Walki z Rakiem zajmuje się oceną sytuacji epidemiologicznej zachorowań i zgonów na nowotwory złośliwe w województwie świętokrzyskim: kolejnością ich występowania, trendami czasowymi, 5- i 10-letnimi przeżyciami, obciążeniem nowotworami złośliwymi w powiatach województwa itd. Zakład wydaje corocznie biuletyny dotyczące epidemiologii nowotworów złośliwych w województwie świętokrzyskim.

Świętokrzyskie Biuro Rejestracji Nowotworów od lat jest uważane za jedno z najlepszych w Polsce. Według najnowszej oceny posiada 94% kompletność rejestracji, wysoki procent potwierdzeń histopatologicznych i niewielki odsetek zachorowań na nowotwór złośliwy bez określenia jego umiejscowienia – C80. Duża wiarygodność danych umożliwiła współpracę z Międzynarodową Agencją Badań nad Rakiem (IARC) WHO oraz Europejską Siecią Rejestrów Nowotworowych (ENCR). Opracowania epidemiologiczne dotyczące województwa świętokrzyskiego są publikowane w wydawnictwach IARC „Cancer Incidence In Five Continents".

Projekty międzynarodowe  |  Publikacje naukowe

2021 r.

C00-D09 Ogółem C34 Płuca C61 Gruczoł krokowy C50 Sutek C67 Pęcherz moczowy C54 Trzon macicy C16 Żołądek C64 Nerka C73 Tarczyca C91-C95 Białaczki

2020 r.

C00-D09 Ogółem C34 Płuca C61 Gruczoł krokowy C18-C21 Jelito grube C50 Sutek C67 Pęcherz moczowy C54 Trzon macicy C16 Żołądek C64 Nerka C25 Trzustka C91-C95 Białaczki

2019 r.

C00-D09 Ogółem C34 Płuca C61 Gruczoł krokowy C18-C21 Jelito grube C50 Sutek C67 Pęcherz moczowy C54 Trzon macicy C16 Żołądek C64 Nerka C73 Tarczyca C91-C95 Białaczki C25 Trzustka C43 Czerniak C56 Jajnik C32 Krtań C53 Szyjka macicy C82-85 Chłoniaki

2018 r.

C00-D09 Ogółem C34 Płuca C61 Gruczoł krokowy C18-C21 Jelito grube C50 Sutek C67 Pęcherz moczowy C54 Trzon macicy C16 Żołądek C64 Nerka C73 Tarczyca C91-C95 Białaczki C25 Trzustka C43 Czerniak C56 Jajnik C32 Krtań C53 Szyjka macicy

2017 r.

C00-D09 Ogółem C34 Płuca C61 Gruczoł krokowy C18-C21 Jelito grube C50 Sutek C67 Pęcherz moczowy C54 Trzon macicy C16 Żołądek C64 Nerka C73 Tarczyca C91-C95 Białaczki C25 Trzustka C43 Czerniak C82-85 Chłoniaki C56 Jajnik C32 Krtań C53 Szyjka macicy

2016 r.

C00-D09 Ogółem C34 Płuca C61 Gruczoł krokowy C18-C21 Jelito grube C50 Sutek C67 Pęcherz moczowy C54 Trzon macicy C32 Krtań C16 Żołądek C73 Tarczyca C91-C95 Białaczki C43 Czerniak C56 Jajnik C82-85 Chłoniaki

MULTI-PONS – Kontynuacja obserwacyjnego kohortowego badania prospektywnego PONS w zakresie monitorowania zjawiska wielochorobowości w populacji Polski.
https://www.onkol.kielce.pl/pl/centrum/agencja-badan-medycznych

DISCERN – Discovering the Causes of Three Poorly Known Cancers in Europe
Projekt DISCERN to pięcioletni projekt European Commission Cancer Mission, którego celem jest zrozumienie przyczyn zachorowań na raka nerki, trzustki i jelita grubego w Europie oraz pomoc w wyjaśnieniu geograficznego rozmieszczenia tych typów nowotworów. Projekt obejmuje europejskie międzynarodowe konsorcjum 20 instytucji koordynowane przez IARC. Rozpoczął się w styczniu 2023 r. i jest finansowany z dotacji Komisji Europejskiej w ramach Horizon Europe Mission on Cancer.
https://discern.iarc.who.int/

Krajowy Rejestr Nowotworów

Raporty – Centrum Onkologii, Instytut im. M. Skłodowskiej-Curie, Warszawa
Zakład Epidemiologii i Prewencji Nowotworów, Warszawa

Wskaźniki 5-letnich przeżyć chorych na nowotwory złośliwe na pięciu kontynentach – wyniki projektu CONCORD-2. Analizy obejmują: rak okrężnicy, odbytnicy, żołądka, wątroby, płuca, piersi, jajnika, szyjki macicy, gruczołu krokowego oraz białaczki u dorosłych i dzieci. Analiza dla Polski dotyczy całego kraju oraz województw: dolnośląskiego, podkarpackiego, świętokrzyskiego, wielkopolskiego.

Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego – Państwowy Zakład Higieny, Warszawa
prof. zw. dr hab. n. med. Magdalena Bielska-Lasota

Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach – Zakład Profilaktyki i Epidemiologii Nowotworów
dr hab. n. med. Stanisław Góźdź, prof. UJK